Πληθωρισμός από εμπορικά στην Αττική

Ο «υδροκεφαλισμός» που παρατηρείται, το ελληνικό μοντέλο και το μέλλον των μικρομεσαίων επιχειρήσεων

Ερωτήματα προκαλεί η «έκρηξη» εμπορικών κέντρων που θα σημειωθεί στην αγορά της Αττικής τα επόμενα δύο χρόνια. Οι αισιόδοξοι χαρακτηρίζουν την εξέλιξη επιβεβλημένη, καθώς όπως υποστηρίζουν η χώρα μας βρίσκεται σε χαμηλό σημείο, αναφορικά με την αναλογία εμπορικών κέντρων ανά 1.000 κατοίκους. Ειδικότερα, σήμερα αναλογούν 41 τ.μ./1.000 κατοίκους, τη στιγμή που ο ευρωπαϊκός μέσος όρος βρίσκεται στα 171 τ.μ./1.000 κατοίκους. Στον αντίποδα είναι εκείνοι που υποστηρίζουν ότι η ελληνική πραγματικότητα δεν έχει καμία σχέση με την αντίστοιχη ευρωπαϊκή. Επισημαίνουν ότι πάνω από το 50% του πληθυσμού της χώρας, συγκεντρώνεται σε μία και μόνο πόλη, την Αθήνα, ενώ στις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες, ο πληθυσμός επιμερίζεται σε παραπάνω από 2-3 μεγάλα αστικά κέντρα.

Μοιραία λοιπόν τίθεται το ερώτημα κατά πόσο υπάρχει η δυνατότητα επιτυχημένης λειτουργίας τόσων νέων εμπορικών κέντρων ταυτόχρονα. Υπενθυμίζεται ότι έως τα τέλη του 2010, σχεδιάζεται η ανάπτυξη 925.000 τ.μ. νέων εμπορικών κέντρων. Εξ αυτών, τα 630.000 τ.μ. αφορούν το Λεκανοπέδιο της Αττικής και τα υπόλοιπα σχεδόν 300.000 τ.μ. αφορούν πόλεις της περιφέρειας, όπως η Λάρισα και τα Ιωάννινα. Ο σχεδόν ταυτόχρονος σχεδιασμός ορισμένων εμπορικών κέντρων αναμφίβολα προβληματίζει, δεδομένου ότι θα κληθούν ουσιαστικά να ανταγωνιστούν μεταξύ τους για την προσέλκυση των ίδιων καταναλωτών. Πρόκειται για 2,5 εκατ. καταναλωτές του νομού Αττικής, οι οποίοι όμως ήδη αποτελούν το κοινό των εμπορικών κέντρων που βρίσκονται σε λειτουργία.

Για παράδειγμα, το σχεδιαζόμενο εμπορικό κέντρο του ομίλου Χαραγκιώνη στο πρώην ολυμπιακό ακίνητο του Γαλατσίου, απέχει λιγότερο από 5 χιλιόμετρα από το The Mall στο Μαρούσι. Ακόμα πιο μικρή (από το The Mall) είναι η απόσταση του Golden Hall που λειτουργεί από τον περασμένο Νοέμβριο από τη Lamda Development στο πρώην ακίνητο του ΙΒC, επί της Λ. Κηφισίας. Μπορεί μέχρι στιγμής τα νέα κέντρα να βρίσκουν μισθωτές για το σύνολο των χώρων τους - και μάλιστα με χαρακτηριστική ευκολία, αλλά ουδείς εξ αυτών θα είναι ιδιαίτερα ευτυχής αν η απήχηση δεν είναι η αναμενόμενη.

Ο χαρακτήρας

Την ίδια στιγμή, λιγοστές είναι και οι «ελπίδες» διαφοροποίησης του χαρακτήρα ή της σύνθεσης των καταστημάτων μεταξύ των νέων εμπορικών κέντρων, μιας και πολλές αλυσίδες-μισθωτές, στην προσπάθειά τους να εξασφαλίσουν όσο το δυνατόν περισσότερα σημεία παρουσίας, θα βρεθούν σύντομα με καταστήματα σε κοντινές μεταξύ τους αποστάσεις. Ας σημειωθεί και το ότι επιχειρήσεις με τον χαρακτήρα «άγκυρας» στα νέα εμπορικά κέντρα, όπως οι αλυσίδες ΙΚΕΑ και Praktiker, διαθέτουν ήδη παρουσία σε γειτονικά σημεία των νέων αναπτύξεων.

Το μόνο σίγουρο είναι ότι η αγορά βρίσκεται αντιμέτωπη με την πιο δυναμική επέκταση εμπορικών χώρων, που έχει επιχειρηθεί τα τελευταία χρόνια. Η εξέλιξη αυτή σίγουρα προβληματίζει, ιδίως από τη στιγμή που η οικονομική συγκυρία που διαμορφώνεται τους τελευταίους μήνες δεν είναι η πλέον θετική. Το αντίθετο μάλιστα, καθώς η κατανάλωση εμφανίζεται μειωμένη, όπως επίσης και οι καταναλωτικές προσδοκίες. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Εθνικής Στατιστικής Υπηρεσίας (ΕΣΥΕ) για τον Ιούνιο του έτους, ο ρυθμός αύξησης του κύκλου εργασιών (σε τρέχουσες τιμές) στο λιανικό εμπόριο, διαμορφώθηκε σε 4,6% έναντι αύξησης 7,6% τον αντίστοιχο μήνα του 2007. Αντίστοιχα, ο όγκος του λιανικού εμπορίου (κύκλος εργασιών σε σταθερές τιμές) για τον Ιούνιο κατέγραψε οριακή άνοδο κατά 0,7%, έναντι αύξησης 4,5% τον αντίστοιχο μήνα του προηγούμενου έτους. Αν συνδυαστεί αυτό και με το γεγονός ότι το μέγεθος της αγοράς του λιανικού εμπορίου παραμένει στάσιμο, είναι σαφές ότι λιγοστεύουν οι πιθανότητες επιτυχίας για όλες ανεξαιρέτως τις εμπορικές αναπτύξεις, τουλάχιστον αν διατηρηθούν οι σημερινές συνθήκες στην αγορά.

Είναι σαφές και επιβεβλημένο να υπάρξει μια διαφοροποίηση του προφίλ ορισμένων από τα νέα εμπορικά κέντρα και να σχεδιαστούν πολιτικές προώθησής τους ως σημείων προορισμού. Αυτό είναι και το σημείο-κλειδί υποστηρίζουν αναλυτές, προκειμένου να αναδειχθούν ως υπερτοπικά εμπορικά κέντρα, προσελκύοντας καταναλωτές και από περιοχές που δεν γειτνιάζουν προς αυτά.

Οι μικρομεσαίοι

Πάντως, από τα μέχρι σήμερα δεδομένα, τα υπό λειτουργία εμπορικά κέντρα μεγάλης κλίμακας κρίνονται επιτυχημένα. Αυτό αντανακλάται στην πορεία των μικρομεσαίων καταστημάτων σε περιοχές που βρίσκονται κοντά σε εμπορικά κέντρα, καθώς σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΣΥΕ που αφορούν την εξέλιξη του κύκλου εργασιών του λιανικού εμπορίου την περίοδο 1995-2008 (Απρίλιος), προκύπτει ότι ο τζίρος των πολυκαταστημάτων αυξήθηκε κατά 357% έναντι αύξησης 176% των μικρομεσαίων επιχειρήσεων ένδυσης και υπόδησης. Πρόκειται για ένα ξεκάθαρο δείγμα της τάσης προς τα εμπορικά κέντρα, η οποία ενισχύεται ακόμα περισσότερο από την επιδείνωση (αύξηση) των δεικτών διαθεσιμότητας εμπορικών καταστημάτων σε περιοχές που επηρεάζονται από τη λειτουργία των οργανωμένων εμπορικών χώρων. Ετσι, τον Ιούνιο του 2008, το 15,1% των εμπορικών καταστημάτων παρέμενε κενό στο κέντρο της Αθήνας, έναντι 13,8% τον Δεκέμβριο του 2007 και 13,4% τον Ιούνιο του ίδιου έτους. Είναι σαφές ότι το μερίδιο των μικρομεσαίων επιχειρήσεων του εμπορίου διαρκώς συρρικνώνεται, εξέλιξη που αναμένεται να επιδεινωθεί στο μέλλον. Ολα λοιπόν υποδεικνύουν ότι επέρχεται μια μεγάλη ανακατανομή στον εμπορικό χάρτη της πρωτεύουσας, με τα νέα εμπορικά κέντρα να διαδραματίζουν πρωταγωνιστικό ρόλο.

ΠΗΓΗ : Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ - ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

 back